Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do plików cookies klikając przycisk Ustawienia. Aby dowiedzieć się więcej zachęcamy do zapoznania się z Polityką Cookies oraz Polityką Prywatności.
Ustawienia

Szanujemy Twoją prywatność. Możesz zmienić ustawienia cookies lub zaakceptować je wszystkie. W dowolnym momencie możesz dokonać zmiany swoich ustawień.

Niezbędne pliki cookies służą do prawidłowego funkcjonowania strony internetowej i umożliwiają Ci komfortowe korzystanie z oferowanych przez nas usług.

Pliki cookies odpowiadają na podejmowane przez Ciebie działania w celu m.in. dostosowania Twoich ustawień preferencji prywatności, logowania czy wypełniania formularzy. Dzięki plikom cookies strona, z której korzystasz, może działać bez zakłóceń.

Więcej

Tego typu pliki cookies umożliwiają stronie internetowej zapamiętanie wprowadzonych przez Ciebie ustawień oraz personalizację określonych funkcjonalności czy prezentowanych treści.

Dzięki tym plikom cookies możemy zapewnić Ci większy komfort korzystania z funkcjonalności naszej strony poprzez dopasowanie jej do Twoich indywidualnych preferencji. Wyrażenie zgody na funkcjonalne i personalizacyjne pliki cookies gwarantuje dostępność większej ilości funkcji na stronie.

Więcej

Analityczne pliki cookies pomagają nam rozwijać się i dostosowywać do Twoich potrzeb.

Cookies analityczne pozwalają na uzyskanie informacji w zakresie wykorzystywania witryny internetowej, miejsca oraz częstotliwości, z jaką odwiedzane są nasze serwisy www. Dane pozwalają nam na ocenę naszych serwisów internetowych pod względem ich popularności wśród użytkowników. Zgromadzone informacje są przetwarzane w formie zanonimizowanej. Wyrażenie zgody na analityczne pliki cookies gwarantuje dostępność wszystkich funkcjonalności.

Więcej

Dzięki reklamowym plikom cookies prezentujemy Ci najciekawsze informacje i aktualności na stronach naszych partnerów.

Promocyjne pliki cookies służą do prezentowania Ci naszych komunikatów na podstawie analizy Twoich upodobań oraz Twoich zwyczajów dotyczących przeglądanej witryny internetowej. Treści promocyjne mogą pojawić się na stronach podmiotów trzecich lub firm będących naszymi partnerami oraz innych dostawców usług. Firmy te działają w charakterze pośredników prezentujących nasze treści w postaci wiadomości, ofert, komunikatów mediów społecznościowych.

Więcej
Niedziela, 23 czerwca 2024
Imieniny: Wanda, Józef, Albin
słonecznie
17°C

Znani szamotulanie

Biogramy - ludzie tworzący historię

Znani szamotulanie


W ciągu dziejów Szamotuły wydały i gościły wielu wybitnych ludzi: patriotów, możnowładców, uczonych, artystów i działaczy społecznych. Jedni przyczynili się bezpośrednio do rozwoju miasta. Inni swoim życiem, działalnością i zasługami rozsławili Szamotuły w kraju, Europie i na świecie.

Dobrogost Świdwa Szamotulski ?-1465?
kasztelan poznański, starosta generalny wielkopolski, współwłaściciel Szamotuł; razem z bratem Wincentym ufundowali murowany kościół św. Stanisława (obecna kolegiata), uposażył przy kościele kolegium mansjonarzy, szpital dla ubogich, a w 1445 r. założył szkołę parafialną; stworzył i utrzymywał bursę przy Akademii Krakowskiej dla studentów z Szamotuł.
 
Piotr Świdwa Szamotulski ok. 1415-1473
syn Dobrogosta, kasztelan kaliski i poznański, współwłaściciel Szamotuł; biorąc udział w wyprawach wojennych Jagiellonów, zyskał duże znaczenie na dworze króla Kazimierza Jagiellończyka; wraz z ojcem założył i utrzymywał w Szamotułach jedyny w ówczesnej Wielkopolsce zespół śpiewaczy (Capella Cantorum Sanctissimae Trinitatis).
 
Grzegorz z Szamotuł Snopek ok. 1485-1541
prawnik, absolwent i profesor Uniwersytetu Jagiellońskiego; 1534-1536 wykładowca prawa w poznańskiej Akademii Lubrańskiego; 1537-1538 rektor UJ; autor dzieł prawniczych; twórca pierwszej regionalnej fundacji stypendialnej w Polsce (dla studentów UJ z Szamotuł lub okolicy); ufundował w mieście szpital-przytułek.
 
Jan z Szamotuł Paterek ok. 1480-1519
filolog, absolwent i profesor Uniwersytetu Jagiellońskiego; kaznodzieja kościoła uniwersyteckiego; autor m.in. Trzech kazań o Pannie Czystej, które są cennym zabytkiem języka polskiego.
 
Mateusz z Szamotuł Krypa 1491-1528
astronom i geograf, absolwent, a później profesor Uniwersytetu Jagiellońskiego, profesor Akademii Lubrańskiego w Poznaniu.
 
Łukasz II Górka 1482-1542
wojewoda poznański; współwłaściciel Szamotuł; twórca istniejącego do dziś zamku otoczonego murami i basztami (zachowała się tylko tzw. Baszta Halszki); za jego czasów przebudowano i powiększono kolegiatę szamotulską.
 
Łukasz III Górka ok. 1533-1573
wojewoda poznański; współwłaściciel Szamotuł; sprzyjał reformacji w Wielkopolsce; zwolennik zjednoczenia wyznań protestanckich; za jego czasów do Szamotuł przybyli Czesi (bracia czescy), Szkoci i Niemcy, co pozytywnie wpłynęło na rozwój miasta; założył pierwszą w Wielkopolsce drukarnię (braci czeskich); jego żoną była Elżbieta z Ostroga, znana jako Halszka. Jej tragiczne dzieje stały się kanwą wielu legend i utworów literackich.
 
Wacław z Szamotuł ok. 1520 - ok. 1560
absolwent poznańskiej Akademii Lubrańskiego i Uniwersytetu Jagiellońskiego; doktor filozofii; kompozytor, członek królewskiej Kapeli Rorantystów, nadworny muzyk Zygmunta Augusta i ks. Mikołaja Radziwiłła; renesansowy twórca miary europejskiej, wysoko ceniony zarówno za życia, jak i współcześnie.
 
Aleksander Aujezdecki pocz. XVI w. - 1577
Czech; należał do braci czeskich; drukarz; prawdopodobnie w 1558 r. został sprowadzony przez Łukasza III Górkę do Szamotuł, by rozwinąć założoną przez niego drukarnię, rozpowszechniającą literaturę protestancką.
 
Jan Jonston 1603-1675
lekarz, pedagog, przyrodnik, filozof i poliglota; pozostawił po sobie duży dorobek naukowy i sławę (był znany w całej Europie); wydał bardzo wiele prac z zakresu medycyny, przyrodoznawstwa i historii; najbardziej znane dzieło to wielotomowy Zarys historii powszechnej.
 
Józef hr. Mycielski 1801-1885
właściciel Gałowa; uczestnik powstania listopadowego 1830-31; założyciel pierwszej w Wielkopolsce cukrowni w Gałowie; zasłużony racjonalizator rolnictwa i przemysłu rolnego.
 
Jędrzej Moraczewski 1802-1855
historyk, publicysta, wydawca, działacz społeczny i polityczny; aktywny uczestnik i inicjator przedsięwzięć poznańskich ograniczników; współorganizował Towarzystwo Zbieraczów Starożytności Krajowych (1840-1846) z siedzibą w Szamotułach - pierwsze na ziemiach polskich towarzystwo archeologiczne.
 
Emil Kierski 1810-1847
krajoznawca, regionalista, badacz starożytności; uczestnik powstania styczniowego; współzałożyciel wspomnianego Towarzystwa Zbieraczów Starożytności Krajowych; autor wielu prac (artykuły, książki) o charakterze publicystycznym, literackim i historycznym.
 
Edmund Callier 1833-1893
żołnierz, historyk, regionalista, krajoznawca, księgarz, pedagog, działacz polityczny i społeczny; autor wielu publikacji książkowych i prasowych; uczestnik powstania styczniowego.
 
Roman May 1846-1887
chemik, mineralog; jeden z pionierów przemysłu chemicznego na terenie Wielkopolski (założył pod Poznaniem fabrykę nawozów sztucznych); aktywny członek wielu towarzystw gospodarczych i naukowych; działacz społeczny.
 
Maksymilian Rabes 1868-1944
utalentowany malarz impresjonista; profesor Akademii Sztuk Pięknych w Berlinie; wyspecjalizował się w pejzażu, tematyce orientalnej (odbył kilka podróży na Bliski Wschód i do Afryki) i wojennej (po I wojnie światowej, w której brał udział).
 
Konstanty Scholl 1874-1930
jeden ze współtwórców szamotulskiego samorządu w okresie II Rzeczypospolitej; wieloletni burmistrz Szamotuł; zapisał się jako doskonały organizator, działacz społeczny; włożył ogromny wkład w rozwój miasta; umiejętnie i skutecznie rozwiązywał problemy społeczności lokalnej.
 
ks. Bolesław Kaźmierski 1879-1945
kapłan; działacz patriotyczny i społeczny; długoletni i aktywny proboszcz kościoła kolegiackiego w Szamotułach; członek wielu stowarzyszeń religijnych i świeckich; uczestnik i organizator powstania wielkopolskiego na Ziemi Szamotulskiej.
 
Józef Kawaler 1881-1938
drukarz, patriota, działacz społeczny; w 1920 r. przeniósł swój zakład z Niemiec (Oberhausen) do Szamotuł; drukował czasopisma regionalne (m.in. "Gazeta Szamotulska", "Z grodu Halszki", "Tygodnik Parafii Szamotulskiej"), książki i broszury.
 
Wacław Masłowski 1887-1943
malarz, pedagog, regionalista; autor obrazów i szkiców przedstawiających szamotulskie zabytki, pomniki i budynki użyteczności publicznej, a także krajobrazy Ziemi Szamotulskiej.
 
Stanisław Zgaiński 1907-1944
nauczyciel, utalentowany rysownik i grafik; w 20-leciu międzywojennym członek Klubu Artystyczno-Literackiego "Wietrzne Pióro"; w czasie okupacji w AK; stracony w Gross-Rosen.
 
bracia Orlikowie
twórcy znanego zespołu ludowego, funkcjonującego w latach 1930-1950 (najsłynniejszy skład kapeli: Franciszek - skrzypce prym, Jan - klarnet, Szczepan - skrzypce sekund i Władysław - basy); kapela spopularyzowała tradycyjny szamotulski folklor muzyczny w powiecie, a dzięki nagraniom i audycjom radiowym - także w całym województwie i kraju.
 
Romuald Krygier 22.01.1933-28.01.2009
nauczyciel, bibliotekarz, działacz społeczny i kulturalny, regionalista, znawca dziejów i kultury Ziemi Szamotulskiej; pasjonat i popularyzator krajoznawstwa i turystyki; założyciel, współzałożyciel i członek wielu towarzystw i organizacji; autor licznych artykułów, broszur, książek i opracowań krajoznawczych i biograficznych.

Małgorzata Braunek 1947-2014
aktorka filmowa i teatralna znana z ról w takich produkcjach jak Potop (1973-74), Lalka (1977), Tulipany (2004) czy Nad Rozlewiskiem (2009-14), zagrała łącznie w ponad 20 filmach, lauretka nagrody filmowej "Orzeł" za najlepszą drugoplanową rolę kobiecą w filmie Tulipany przyznaną przez Polską Akademię Filmową. Wiecej - kliknij

 

*****

Zachęcamy do zapoznania się z sylwetkami Henryka Wysockiego, Bolesława Kaźmierskiego oraz Konstantego Scholla związanymi z Szamotułami - przedstawionymi na stronie „Znani, zapomniani Szamotulanie” – kliknij

Znani szamotulanie

Włącz powiadomienia WebPush
Dziękujemy, teraz zawsze będziesz na bieżąco!
Przeglądasz tę stronę w trybie offline.
Przeglądasz tę stronę w trybie online.