Kalendarz Wydarzeń

Obchodzony 13 listopada, Międzynarodowy Dzień Niewidomych ma na celu zwiększenie świadomości o wyzwaniach, z jakimi mierzą się osoby niewidome i słabowidzące na całym świecie. To święto ma przypominać społeczeństwu o istnieniu tych osób oraz o ich niebywałej sile i determinacji w pokonywaniu codziennych trudności. Jest też kluczową okazją do promowania równych szans i integracji społecznej dla osób z dysfunkcjami wzroku 

Obchodzony co roku 16 listopada Międzynarodowy Dzień Tolerancji to globalne wydarzenie, które ma na celu promowanie szacunku, akceptacji i doceniania różnorodności kulturowej na świecie. Ustanowiony przez Zgromadzenie Ogólne ONZ w 1996 roku, dzień ten przypomina o niebezpieczeństwach nietolerancji i konieczności budowania kultury pokoju i zrozumienia. W niniejszym raporcie zgłębiamy znaczenie, historię oraz obchody tego dnia, ze szczególnym uwzględnieniem jego obchodów w Polsce i na świecie.

Idea Międzynarodowego Dnia Tolerancji wywodzi się z zasad zapisanych w Deklaracji Zasad Tolerancji UNESCO z 16 listopada 1995 roku. Tolerancja definiowana jest tam jako "szacunek, akceptacja i docenianie bogactwa różnorodności kultur na świecie, form wyrażania się oraz przejawów człowieczeństwa". Oznacza ona nie tylko pobłażliwość czy obojętność, ale jest obowiązkiem moralnym oraz prawnym i politycznym warunkiem niezbędnym do pokoju i współistnienia.

Dzień ten edukuje społeczeństwo o negatywnych aspektach nietolerancji, takich jak  dyskryminacja, rasizm i ksenofobia. Zachęca jednostki i społeczności do przyjęcia różnorodności i wzajemnego zrozumienia, które są kluczowe dla budowania pokojowych społeczeństw.

Międzynarodowy Dzień Tolerancji przypomina o potrzebie akceptacji różnorodności i budowania kultury pokoju i zrozumienia. Poprzez inicjatywy edukacyjne, wydarzenia kulturalne i kampanie społeczne dzień ten zachęca do odrzucenia nietolerancji i dyskryminacji w każdej formie. W coraz bardziej zglobalizowanym świecie zasady tolerancji i akceptacji są kluczowe dla budowy harmonijnych społeczeństw.

Międzynarodowy Dzień Mężczyzn (International Men's Day) obchodzony jest 19 listopada. Święto zainaugurował w 1992 roku Thomas Oaster, profesor University of Missouri-Kansas, jednak na rozkwit tego wydarzenia trzeba było trochę poczekać.

Święto narodziło się w Trynidadzie i Tobago przy wsparciu Organizacji Narodów Zjednoczonych oraz grup ludzi zamieszkujących różne kontynenty. W 1994 roku Ingeborg Breines, która kierowała programem ONZ „Kobiety i Kultura Pokoju”, zaproponowała obchody Dnia Mężczyzny na zasadzie równości płci. Przemawiając w imieniu Organizacji Narodów Zjednoczonych do Spraw Oświaty, Nauki i Kultury, stwierdziła, że: „to doskonały pomysł i dałby jakąś równowagę płci”.

Projekt spopularyzował Dr Jerome Teelucksingh, który wybrał datę 19 listopada z dwóch powodów. Był to dzień urodzin jego ojca, a także nawiązanie do reprezentacji Trynidadu i Tobago w piłce nożnej, która w 1989 roku zjednoczyła cały kraj heroicznie walcząc o zakwalifikowanie się do Mistrzostw Świata w piłce nożnej. Tego dnia przegrali oni z USA 0-1, ale i tak byli bohaterami. Kilka miesięcy wcześniej Trynidad Tobago sięgnął po swój pierwszy puchar Karaibów.

Coroczne obchody z okazji Międzynarodowego Dnia Mężczyzny odbywają się pod wspólnym hasłem, np. „Dbaj o bezpieczeństwo mężczyzn i chłopców”, „Zdrowie”, „Dzieci”, „Modele pozytywnej męskości”. Dla przykładu – ten ostatni temat nawiązuje do tego, aby dać młodym chłopakom dobre pozytywne wzorce do naśladowania.

Obecnie International Men's Day obchodzone jest w ponad 70 krajach. W Polsce jednak nie istnieje tradycja Dnia Mężczyzny. Niektóre organizacje próbują wprowadzić datę 10 marca, bowiem w tym dniu w polskim kościele katolickim obchodzone jest wspomnienie 40 Świętych Męczenników z Sebasty. W naszym kraju zamiast Dnia Mężczyzn obchodzi się 30 września Dzień Chłopaka. Choć coraz częściej media zachęcają do celebrowania Dnia Mężczyzny, podkreślając znaczenie tego dnia dla niektórych panów.

Dzień Mężczyzn w niektórych krajach obchodzony jest w inne dni. Na przykład w Rumunii panowie mają swoje święto 9 marca, zaś w Norwegii – 9 września. W Rosji mężczyźni mają swój dzień 23 lutego, które przed laty było także ważnym świętem Armii Radzieckiej. W tym dniu kobiety składają życzenia partnerom i wręczają drobne upominki. Z okazji  święta inicjowane są koncerty transmitowane w rosyjskiej telewizji oraz organizowane są wydarzenia artystyczne realizujące temat męskości. W Dniu Mężczyzny wszyscy panowie mają wolne od pracy.

Niektóre państwa od niedawna przyłączyły się do obchodów święta mężczyzn w dniu 19 listopada. Na przykład Węgry inicjują święto od 1999 roku, podobnie jak Włochy i Mołdawia. Corocznie w Międzynarodowym Dniu Mężczyzny przeprowadzane są dyskusje na temat współczesnego modelu męskości oraz roli mężczyzny w coraz bardziej sfeminizowanym świecie.

Andrzejki to wieczór wróżb odprawianych w nocy z 29 na 30 listopada w wigilię świętego Andrzeja. Data Andrzejek wypada zazwyczaj początku Adwentu, a więc na początku nowego Roku Liturgicznego, którego początek przypada w pierwszą niedzielę między 27 listopada, a 3 grudnia.

Andrzejki były ostatnią okazją do zabawy przed rozpoczynającym się okresem Adwentu, w którym powstrzymywano się tradycyjnie od zabaw, podobnie jak w okresie Wielkiego Postu. Obecnie okres Adwentu w Kościele Katolickim nie jest okresem postu, a jedynie czasem refleksji, czasem oczekiwania na przyjście Zbawiciela. Tak więc, wierni mogą w Adwencie (i w Andrzejki) organizować oraz uczestniczyć w zabawach (post obowiązuje jedynie w piątki).

Wróżby Andrzejkowe

Tradycyjnie w Andrzejki wykonywane są różnego rodzaju wróżby, najczęściej dotyczące tematyki związków damsko-męskich. Niegdyś przykładano do nich dużą wagę i wykonywano je w odosobnieniu. Współcześnie wróżby andrzejkowe mają jedynie charakter zabawy.

I tak, wśród andrzejkowych wróżb wyliczyć można:

- wylewanie wosku na zimną wodę przez klucz — na podstawie kształtu zastygłego wosku lub rzucanego przez niego cienia wróżono o przyszłym ukochanym, jego cechach wyglądu, zawodu itp.
- ustawianie kolejno butów zgromadzonych dziewcząt od ściany do progu drzwi — ta, której but jako pierwszy dotarł do progu jako pierwsza miała wyjść za mąż.
- rzucanie psu kości lub kulek ciasta oznaczających wybranych chłopców — jeżeli pies jako pierwszy zjadł kość od danej dziewczyny, to ona jako pierwsza miała wyjść za mąż.
- wróżba z kartkami — uczestnicy spisują imiona dziewcząt na jednej kartce, a imiona chłopców na drugiej, po czym kartki są odwracane i przekłuwane od góry — imię, które zostanie przekłute oznacza imię przyszłej wybranki / wybranka.
- losowanie przedmiotów o przypisanym umownym znaczeniu — listek, to staropanieństwo, obrączka lub wstążka, to rychły ślub, różaniec, to powołanie do zakonu.
- ucięcie w dniu św. Andrzeja gałązki wiśni lub czereśni — jeżeli gałązka zakwitnie w Boże Narodzenie, to jest to zwiastun szybkiego zamążpójścia.